I. Tìm hiểu chung :
1. Tác giả :
- Xuân Quỳnh (1942 - 1988), Hà Tây (SGK)
- Cuộc đời đa đoan, nhiều thiệt thòi, lo âu, vất vả, trái tim đa cảm , luôn khao khát tình yêu, gắn bó hết mình với cuộc sống, luôn chăm chút nâng niu hạnh phúc bình dị, đời thường.
- Cái “ Tôi” giàu vẻ đẹp nữ tính, rất thành thật, giàu đức hi sinh, vị tha. Ở Xuân Quỳnh khát vọng sống, khát vọng tình yêu chân thành, mãnh liệt luôn gắn với cảm thức lo âu về sự phai tàn, đổ vỡ, những dự cảm bất trắc.
-Tác phẩm tiêu biểu: SGK
- Nhà thơ tiêu biểu của lớp nhà thơ trẻ thời chống Mỹ, cũng là gương mặt nhà thơ nữ đáng chú ý của nền thơ ca Việt Nam hiện đại .
- Thơ Xuân Quỳnh là tiếng lòng của một tâm hồn phụ nữ nhiều trắc ẩn, vừa hồn nhiên, tươi tắn vừa chân thành, đằm thắm và luôn da diết trong khát vọng về hạnh phúc đời thường.
2. Văn bản:
a. Hoàn cảnh sáng tác :
- Sáng tác năm 1967, được in trong tập thơ Hoa dọc chiến hào ( 1968 )
- Tiêu biểu cho hồn thơ của Xuân Quỳnh.
b. Hình tượng Sóng
- Hình tượng sóng xuyên suốt và bao trùm bài thơ, song hành với “Em”, có lúc tách đôi có lúc hòa nhập cộng hưởng.
- Có ý nghĩa biểu tượng cho khát vọng tình yêu của Xuân Quỳnh -> hình tượng đẹp và xác đáng.
- Hình tượng quen thuộc nhưng trong bài thơ của Xuân Quỳnh sóng vẫn mang một vẻ đẹp riêng, độc đáo: mãnh liệt mà đầy nữ tính.
d. Bố cục:
- 2 khổ đầu: Sóng biển và tình yêu
- 5 khổ giữa: Sóng – tâm hồn em suy nghĩ, trăn trở về tình yêu
- 2 khổ cuối: Sóng – tâm hồn em khát vọng tình yêu, hạnh phúc
II. Đọc - hiểu văn bản :
1. Sóng - đối tượng cảm nhận tình yêu (khổ 1 & 2)
- Khổ 1 :
+ “Dữ dội – dịu êm trạng thái đối cực của
Ồn ào – lặng lẽ” sóng
nhịp của những con sóng lòng nhiều cung bậc, sắc thái cảm xúc trong trái tim người phụ nữ đang yêu : khi sôi nổi – say đắm khi dịu dàng – sâu lắng .
+ “ Sông không …
….tận bể”
o Sông không hiểu nỗi mình: con sóng mang khát vọng lớn lao.
o “Sóng tìm ra tận bể” : hành trình tìm ra tận bể chất chứa sức sống tiềm tàng, bền bỉ để vươn tới giá trị tuyệt đích của chính mình.
Tình yêu của XQ luôn hướng tới những gì lớn lao, cao cả.
- Khổ 2 :
+ Quy luật của sóng : xưa – nay vẫn thế
+ Quy luật của tình cảm : Tình yêu luôn là khát vọng muôn đời của tuổi trẻ.
- Khổ 3 & 4: Nỗi trăn trở truy tìm khởi nguồn của tình yêu :
+“ Sóng bắt đầu từ gió
Gió bắt đầu từ đâu ?
Em cũng không biết nữa
Khi nào ta yêu nhau”
Cách cắt nghĩa tình yêu rất hồn nhiên, chân thành , nữ tính và trực cảm .
- Khổ 5 : Nỗi nhớ :
+ Bao trùm cả không gian : “… dưới lòng sâu…. …trên mặt nước ….”
+ Thao thức trong mọi thời gian : “ngày đêm không ngủ được.”
phép đối thể hiện nỗi nhớ da diết, sâu đậm.
+ Tồn tại trong ý thức và đi vào cả tiềm thức “ Lòng em nhớ ……….. còn thức”
cách nói cường điệu nhưng hợp lý nhằm tô đậm nỗi nhớ mãnh liệt trong lòng nhà thơ.
+ Vừa hóa thân vào sóng vừa trực tiếp xưng “em” để bộc lộ nỗi nhớ
tình yêu mãnh liệt
+ Phép điệp
âm điệu nồng nàn, tha thiết cho lời thơ.
- Khổ 6 : Lòng thủy chung
+ “Em”: phương bắc – phương nam “Hướng về anh một phương”
lời thề thủy chung tuyệt đối
- Khổ 7 : Bến bờ hạnh phc
+ “sóng” : ngoài đại dương “Con nào chẳng tới bờ”
quy luật tất yếu.
+ Lòng thủy chung là sức mạnh vượt qua mọi trở ngại để tình yêu đến bến bờ hạnh phúc.
=> Lời khẳng định cho một cái tôi của một con người luôn vững tin ở tình yêu .
3. Sóng - Khát vọng tình yêu của Xun Quỳnh
- Khổ 8 :
+ Sự nhạy cảm và lo âu của XQ về cuộc đời trước sự trôi chảy của thời gian .
+ Nhịp thơ chùng lại, thấm đẫm suy tư .
- Khổ 9 :
+ “Làm sao ….. khao khát sẻ chia và hòa
Thành trăm ” nhập vào cuộc đời.
+ “Giữa biển ….. khát vọng đc sống mãi
Để ngàn …..” trong TY, bất tử với TY
khát vọng khôn cùng về tình yêu bất diệt.
III. Tổng kết :
1. Nghệ thuật :
- Thể thơ 5 chữ tạo nên âm hưởng nhịp nhàng vừa mô phỏng được nhịp điệu dào dạt của sóng vừa diễn tả được những trạng thái tinh tế của tình yêu.
- Hình tượng “sóng” có sự gợi cảm phong phú bất ngờ trong sự đối sánh với nhân vật trữ tình “em” -> Khát vọng tình yêu của nhà thơ.
2. Nội dung :
Sóng là một bài thơ hay thể hiện vẻ đẹp tâm hồn của người phụ nữ đang yêu.
Ghi nhớ (SGK)
Tải Game miễn phí
Tải game miễn phí
Trang chủ
